Vajinitler

Vajina bildiğiniz gibi rahmin dışarısı ile bağlantısını sağlayan boru biçiminde bir organdır. Erişkin kadınlarda uzunluğu yaklaşık 10 santimetredir ve dışarısındaki organların uyguladığı basınç nedeniyle kapalı durumdadır. Vajina burun ve ağız gibi vücudun boşluklarından biridir. Vajinanın diğer vücut boşlukları gibi kendine özgü bir salgısı ve bazı mikroplardan oluşan bir florası vardır. Florayı oluşturan bu mikroplardan en önemlileri vajina içinde laktik asit oluşmasını sağlayan laktobasillerdir. Bu mikropların ürettiği laktik asit nedeniyle vajina asidiktir, bu da başka zararlı mikropların yerleşmesini büyük ölçüde engeller. Böyle bir koruma olsa da bazen vajina içinde bazen zararlı mikropların sayısı artar ve vajinanın sağlığı bozulur. Vajinanın iltihapları sırasında yani tıp dilindeki adıyla "vajinit" olduğunda, akıntı, kaşıntı, pis koku ve cinsel ilişki sırasında ağrı görülür.

Vajina içinde çoğunlukla etraftaki bezlerin salgısından oluşan bazen dışarı doğru gelebilen kendine özgü bir akıntısı vardır. Bu akıntının rengi şeffaf veya süt gibi beyazdır, bunun yanında pis kokulu değildir ve kaşıntı yapmaz. Vajinanın tipik özelliği daha önce bahsettiğimiz gibi laktobasilleri barındırmasıdır. Bu mikroplar özellikle laktik asit salgılarlar ve vajina içinin asit yapıda olmasını sağlarlar. Bu sayede başka mikroplar vajina içinde baskın yerleşemez. Her kadında baskın olan laktobasil tipi farklıdır. Bu farklı türlerin yaptığı asit salgısı da farklı olduğundan vajinanın florası ve fiziksel özellikleri de kadınlar arasında çok değişkendir. Laktobasillerin bazı türleri vajinanın daha sağlıklı olarak kabul edilen durumda kalmasını sağlar, bazıları da dengesiz bir flora oluşumuna neden olabilir. Bu nedenle bazı kadınlar yıllarca sorunsuz yaşarken bazıları da sık iltihabi hastalıklar geçirirler.

Vajinanın sağlığı çoğu zaman yukarıda anlattığımız gibi laktobasil dengesine bağlıdır. Laktobasillerin sayısının dış etkenlerle azalması başka mikropların sayısının artmasına ve sorunlara neden olur. Vajinada bu biçimde birçok bakteri yanında halk arasında "mantar" denilen Kandida adlı maya hücreleri veya Trikomonas denilen parazitler hastalık yaratabilir. Vajinanın flora dengesi bozulmasıyla oluşan ortam zararlı mikropların üremesi ve varlığını sürdürmesi için idealdir. Bu durumda oluşan sıcak ve nemli vajina ortamında yukarıda adını söylediğimiz mikroplar yaşamlarını kolayca devam ettirirler. Vajinanın dengesini bozan etkenler arasında en önemlileri cinsel ilişki, vücut direncinin stress ve ağır perhiz gibi nedenlerle bozulması veya kişisel hijyenin bozuk olmasıdır.

Bakteriler
Vajinada bulunan bakterilerin sayısı sık cinsel ilişki, sık partner değiştirme, uzun süreli antibiyotik kullanımı veya vajina duşları ile artar. Bakteriler doğrudan yerleşerek veya vajina dengesinin bozulmasından yararlanarak vajinit yaparlar. Gebelerde herhangi bir nedenle vajina dengesi bozulduğunda ortaya çıkan vajinit nedeniyle erken doğum ve bebek etrafındaki suların erken gelmesi gibi tehlikeli durumlar ortaya çıkabilir. Vajinada bir kez bakteriler çoğunluğa geçtiği zaman laktobasillerin savaşı kazanıp tekrar normal dengeyi kurması olasılığı çok azdır. Böylece vajinada, adını vermek gerekirse Streptokok, Enterokok, E. Koli ve Gardnerella gibi mikroplar çoğalarak vajinit yaparlar.

Bu tip vajinit olduğunda akıntı fazla miktarda ve kokuludur, aşırı ağrılar , vajina ve etrafında kızarıklık olabilir. Böyle durumlarda akıntıdan alınan yaymaların mikroskopla bakılması veya bakteri kültürü yapılması tanıya yardımcı olabilir. Eğer bir etken saptanabilmişse ona yönelik antibiyotik kullanımı ile vajinit tedavi edilebilir. Bazen yayma yapmak veya bakteri kültürü sonucu beklemek olanaklı olmayabilir. Böyle durumlarda çoğu doktor birçok mikroba etkili olabilecek antibiyotikler ve vajina içine konulan ovüllerle tedaviyi tercih eder.